Artikelen

Op deze pagina staat een aantal atheïstische en skeptische artikelen. Iedereen is vrij artikelen in te sturen, mits ze aan een aantal voorwaarden voldoen. Artikelen kunnen gestuurd worden naar: contact[at]deatheist.nl (vervang [at] door @, anti-spam-maatregel).

Er is reeds aardig wat aandacht besteed aan het foldertje “Evolutie of schepping? Wat geloof jij?”, dat een groep creationisten in februari 2009 bij zes miljoen Nederlandse huizen in de bus wil gaan doen. De reacties zijn wisselend. Vanuit conservatief christelijke kring is het initiatief voornamelijk toegejuicht, zoals onder andere blijkt uit een aantal stukken uit het Reformatorisch Dagblad hierover. Vanuit liberaal christelijke kring en van de wetenschappelijk onderlegden is er vooral kritiek. Beide reacties zijn begrijpelijk. Het volledig accepteren van evolutie heeft behoorlijke consequenties voor traditionele doctrines uit het christelijk geloof, waaronder de historiciteit van Adam en Eva, de zondeval, het evenbeeld Gods waarnaar de mens geschapen zou zijn en de goedheid van Gods schepping. Vooral conservatieve christenen zijn niet bereid dergelijke doctrines op te geven of ze ten minste in een ander licht te plaatsen. Ik ben al eens eerder uitgebreid op deze problematiek ingegaan en zal dat hier verder niet doen.

Hete hangijzers is een nu lopende serie discussieavonden, georganiseerd door de gezamenlijke kerken over de spreekwoordelijke hete hangijzers waarmee moderne christenen geconfronteerd worden. Initiatiefnemer is de inmiddels bekende natuurkundige Cees Dekker. De avonden zijn vrij toegankelijk en worden gehouden in de Delftse Zuiderkerk (Achterom 46), met onderwerpen variërend van de hel tot het probleem van het lijden en van homoseksualiteit tot wetenschap en geloof. Dit laatste onderwerp, wetenschap en geloof, werd besproken op dinsdagavond 4 november. Ik denk dat dit met recht een heet hangijzer genoemd kan worden: er zijn vele boeken over volgeschreven, het heeft geleid tot vele (verhitte) discussies en er zijn zelfs rechtszaken over gevoerd (creationisme in de VS).

In het late deel van het Devoon, de geologische periode tussen circa 385 en 360 miljoen jaar geleden, vond er een bijzondere evolutionaire overgang plaats. In deze tijd zijn binnen een bepaalde groep vissen, de Sarcopterygii (spier- of kwastvinnigen) de eerste gewervelde dieren ontstaan die het land zijn geen kolonialiseren. Deze groep is onder biologen bekend als de Tetrapoda, oftewel de viervoeters. Deze overgang, die volgens creationisten nooit heeft plaatsgevonden, is weer wat beter bekend geworden door fossiel skeletmateriaal van de vroege tetrapode Ventastega curonica, beschreven in het tijdschrift Nature van 26 juni (Ahlberg et al., 2008).

Een vrij recent boek over evolutie is Evolution: what the fossils say and why it matters van Donald R. Prothero (Columbia University Press, 2007). De auteur van dit boek is een paleontoloog van naam, zoals blijkt uit zijn vele publicaties en zijn vele ervaringen in het vak (waaraan hij regelmatig refereert in het boek). Ook is hij goed bekend met creationistische literatuur en heeft hij gedebatteerd met creationisten. Het boek is primair een bloemlezing van het fossiele bewijs voor evolutie, maar secundair ook een weerlegging van het creationisme. Gezien Prothero’s beroep en ervaring is hij dus de aangewezen persoon om een boek als dit te schrijven, en dat blijkt ook.

Eén van de grootste problemen in het leven van elk mens is dat van het lijden. Elk mens wordt hiermee geconfronteerd, zij het de een (aanzienlijk) meer dan de ander. Dit gebeurt zowel op persoonlijke schaal (het verliezen van een geliefde, omgaan met ziekte) als op grote schaal (genocide, natuurrampen, epidemieën). Elk mens zal een manier moeten vinden om hiermee om te gaan. Voor de gelovige komt naast het leed zelf echter nog een extra probleem: hoe is dit leed te rijmen met een almachtige, alwetende en liefdevolle God?

Het artikel "John Haught en het ‘nieuwe atheïsme’: een kritische recensie van “God and the new atheism”" is hier als PDF-bestand te downloaden.

Op donderdagavond 10 april was het dan zover: mijn eerste grote debat. Mijn twee opponenten waren theologische zwaargewichten: de gereformeerde prof. dr. Eep Talstra, hoogleraar Oud Testament aan de Vrije Universiteit en de rooms-katholieke dr. Everard de Jong, hulpbisschop van Roermond. Het debat werd geleid door de burgermeester van Wageningen, Geert van Rumund. Het onderwerp van de avond was “De Bijbel, history or mystery?” Aan de hand van vier stellingen hebben we dit onderwerp besproken. Ik was in de eerste instantie enigszins verbaasd dat de organisatie, een samenwerkingsverband van vier christelijke studentenverenigingen en één van oorsprong katholieke (maar thans seculiere), hiervoor ook een atheïst had uitgenodigd. Bij nader inzien echter vond ik het erg leuk dat ze bereid waren om ook een goddeloze over hun heilige boek te laten spreken. Ik heb de uitnodiging dan ook van harte aangenomen, des te meer omdat de Bijbel mij erg fascineert.

Fitna, de veelbesproken film van Geert Wilders, voldeed aardig aan mijn verwachtingen, het was weinig anders dan Wilders uitspraken geïllustreerd met grotendeels welbekend beeldmateriaal. Er werd geen Koran verscheurd en zelfs de profeet werd niet afgebeeld, laat staan beledigd. De lijn die hij trekt van orthodoxe moslims en islamitische landen naar Nederland met haar grotendeels gematigde moslims is echter te kort door de bocht en ongenuanceerd. Dat neemt niet weg dat een belangrijk punt als een paal boven water staat: de Koran bevat verwerpelijke passages waarmee gruweldaden gerechtvaardigd worden. Door bewust een paar dagen te wachten met mijn reactie op Fitna, heb ik mijzelf de tijd gegund om wat meer reacties af te wachten.

Astro TV is een programma dat dagelijks wordt uitgezonden op NET5. Kijkers kunnen opbellen “met al hun levensvragen” die vervolgens beantwoord zullen worden door de vrolijke astromuts Sonia Pereira, een ‘medium’ dat contact heeft met ‘gene zijde’. Het antwoord krijgt u uiteraard niet voor niets, elk gesprek kost 1,30 euro. Ook bent u niet direct in de uitzending als u belt, zoals gesuggereerd wordt, maar moet u eerst door een toevalsronde waar u slecht een kans van 1 op 10 hebt om door te komen. Voor elke poging betaalt u weer die 1.30 euro. Misleiding dus, en nog dure ook.

Godslastering, of met een mooi woord blasfemie, blijft de gemoederen bezighouden. De gelovigen willen het strafrechtelijke verbod erop behouden, voor de rest had dit ouderwetse verbod al veel eerder afgeschaft mogen worden. Het betreffende artikel is 147 (en 147a) uit het Wetboek van Strafrecht, en gaat om precies te zijn over smalende godslastering. Het is ingevoerd door Jan Donner, de grootvader van onze huidige minster Piet Hein Donner. Ondanks dat dit artikel nog steeds onderdeel is van onze wet, wordt het nauwelijks gebruikt. De laatste die op grond ervan werd aangeklaagd (door een SGP’er) was Gerard van het Reve in het befaamde ezelsproces in de jaren ‘60. Hij was weliswaar godslasterlijk bezig geweest, maar niet smalend godlasterlijk en werd daarom vrijgesproken.

Het artikel "Het GULO-gen als bewijs voor evolutie" is hier als PDF-bestand te downloaden.

Geert Wilders heeft weer een nieuw hoogtepunt bereikt in zijn rabiate kruistocht tegen de islam: hij wil Artikel 1 van onze grondwet wijzigingen, en wel zo dat het legaal wordt om moslims te discrimineren. Zal dit er ooit doorkomen? Natuurlijk niet, daarvoor zijn er gelukkig nog genoeg mensen met gezond verstand en rechtvaardigheidsgevoel. Wat dit wel weer aantoont, is hoe belachelijk deze man zichzelf maakt.

Het heeft even geduurd, maar ik heb uiteindelijk het boek De taal van God van Francis Collins gelezen. Deze Nederlandse vertaling (uitgebracht door Ten Have) van het Engelstalige origineel The Language of God wordt ingeleid met een voorwoord van Cees Dekker, één van de Nederlandse verdedigers van Intelligent Design (al schijnt hij daar nu een beetje op terug te komen). Ironisch genoeg moet Collins niets hebben van Intelligent Design, zoals uit hoofdstuk 9 blijkt. Collins is een zeer eminente geneticus, vooral vermaard om zijn leiderschap bij het Menselijk Genoom Project. Het is dan ook niet verwonderlijk dat hij evolutie volledig onderschrijft. Tevens is hij een evangelische christen. Om te laten zien dat dit prima samengaat, schreef hij dit boek, waarvan de titel verwijst naar het DNA als taal die God gebruikt heeft bij het scheppen van levende wezens.

Bij de meeste mensen die de titel van dit boek zullen lezen, zal meteen de vraag rijzen: "Dat kan toch niet?". Voor Klaas Hendrikse (1947), dominee te Middelburg en Zierikzee, kan dat echter wel. Deze atheïstische dominee heeft aardig wat stof doen opwaaien in christelijk Nederland. Toch is hij zeker niet de enige. Uit een IKON-onderzoek uit 2006 bleek namelijk dat één op de zes (!) dominees niet meer gelooft in het bestaan van God. Hendrikse is wel de meest prominente dominee die zich expliciet atheïst noemt. Hoe dit kan en hoe hij dit doet, legt hij uit in zijn boek Geloven in een God die niet bestaat, net uitgekomen bij uitgeverij Nieuw Amsterdam.

Uit het dagblad De Pers van 6 november blijkt dat onze minister van Buitenlandse Zaken, Maxime Verhagen (CDA), het stevig opneemt voor de mensenrechten. Hij hekelt de manier waarop de islamitische wereld de Verenigde Naties gebruikt om met een beroep op vrijheid van godsdienst de belangen van de islam te behartigen. "Mensenrechten hebben immers betrekking op het individu en dat gaat ook op voor de vrijheid van godsdienst.", aldus Verhagen in De Pers.

Het artikel "Stof zijt gij en tot stof zult gij wederkeren" is hier als PDF-bestand te downloaden.
 

Wie zijn er online?

We hebben 19 gasten en geen leden online

Geef je mening

Welke positie over het bestaan van god(en) onderschrijft u?

Bekende atheïsten

Jaap van HeerdenJaap van Heerden, filosoof, hoogleraar psychologie aan de Universiteit Maastricht.

Citaat

Waarom zou ik bang zijn voor de tijd dat ik er niet meer ben? Ik ben toch ook niet bang voor de tijd dat ik er nog niet was?

~ Lucretius

Artikelen

Op deze pagina staat een aantal atheïstische en skeptische artikelen. Iedereen is vrij artikelen in te sturen, mits ze aan een aantal voorwaarden voldoen. Artikelen kunnen gestuurd worden naar: contact[at]deatheist.nl (vervang [at] door @, anti-spam-maatregel).

Er is reeds aardig wat aandacht besteed aan het foldertje “Evolutie of schepping? Wat geloof jij?”, dat een groep creationisten in februari 2009 bij zes miljoen Nederlandse huizen in de bus wil gaan doen. De reacties zijn wisselend. Vanuit conservatief christelijke kring is het initiatief voornamelijk toegejuicht, zoals onder andere blijkt uit een aantal stukken uit het Reformatorisch Dagblad hierover. Vanuit liberaal christelijke kring en van de wetenschappelijk onderlegden is er vooral kritiek. Beide reacties zijn begrijpelijk. Het volledig accepteren van evolutie heeft behoorlijke consequenties voor traditionele doctrines uit het christelijk geloof, waaronder de historiciteit van Adam en Eva, de zondeval, het evenbeeld Gods waarnaar de mens geschapen zou zijn en de goedheid van Gods schepping. Vooral conservatieve christenen zijn niet bereid dergelijke doctrines op te geven of ze ten minste in een ander licht te plaatsen. Ik ben al eens eerder uitgebreid op deze problematiek ingegaan en zal dat hier verder niet doen.

Hete hangijzers is een nu lopende serie discussieavonden, georganiseerd door de gezamenlijke kerken over de spreekwoordelijke hete hangijzers waarmee moderne christenen geconfronteerd worden. Initiatiefnemer is de inmiddels bekende natuurkundige Cees Dekker. De avonden zijn vrij toegankelijk en worden gehouden in de Delftse Zuiderkerk (Achterom 46), met onderwerpen variërend van de hel tot het probleem van het lijden en van homoseksualiteit tot wetenschap en geloof. Dit laatste onderwerp, wetenschap en geloof, werd besproken op dinsdagavond 4 november. Ik denk dat dit met recht een heet hangijzer genoemd kan worden: er zijn vele boeken over volgeschreven, het heeft geleid tot vele (verhitte) discussies en er zijn zelfs rechtszaken over gevoerd (creationisme in de VS).

In het late deel van het Devoon, de geologische periode tussen circa 385 en 360 miljoen jaar geleden, vond er een bijzondere evolutionaire overgang plaats. In deze tijd zijn binnen een bepaalde groep vissen, de Sarcopterygii (spier- of kwastvinnigen) de eerste gewervelde dieren ontstaan die het land zijn geen kolonialiseren. Deze groep is onder biologen bekend als de Tetrapoda, oftewel de viervoeters. Deze overgang, die volgens creationisten nooit heeft plaatsgevonden, is weer wat beter bekend geworden door fossiel skeletmateriaal van de vroege tetrapode Ventastega curonica, beschreven in het tijdschrift Nature van 26 juni (Ahlberg et al., 2008).

Een vrij recent boek over evolutie is Evolution: what the fossils say and why it matters van Donald R. Prothero (Columbia University Press, 2007). De auteur van dit boek is een paleontoloog van naam, zoals blijkt uit zijn vele publicaties en zijn vele ervaringen in het vak (waaraan hij regelmatig refereert in het boek). Ook is hij goed bekend met creationistische literatuur en heeft hij gedebatteerd met creationisten. Het boek is primair een bloemlezing van het fossiele bewijs voor evolutie, maar secundair ook een weerlegging van het creationisme. Gezien Prothero’s beroep en ervaring is hij dus de aangewezen persoon om een boek als dit te schrijven, en dat blijkt ook.

Eén van de grootste problemen in het leven van elk mens is dat van het lijden. Elk mens wordt hiermee geconfronteerd, zij het de een (aanzienlijk) meer dan de ander. Dit gebeurt zowel op persoonlijke schaal (het verliezen van een geliefde, omgaan met ziekte) als op grote schaal (genocide, natuurrampen, epidemieën). Elk mens zal een manier moeten vinden om hiermee om te gaan. Voor de gelovige komt naast het leed zelf echter nog een extra probleem: hoe is dit leed te rijmen met een almachtige, alwetende en liefdevolle God?

Het artikel "John Haught en het ‘nieuwe atheïsme’: een kritische recensie van “God and the new atheism”" is hier als PDF-bestand te downloaden.

Op donderdagavond 10 april was het dan zover: mijn eerste grote debat. Mijn twee opponenten waren theologische zwaargewichten: de gereformeerde prof. dr. Eep Talstra, hoogleraar Oud Testament aan de Vrije Universiteit en de rooms-katholieke dr. Everard de Jong, hulpbisschop van Roermond. Het debat werd geleid door de burgermeester van Wageningen, Geert van Rumund. Het onderwerp van de avond was “De Bijbel, history or mystery?” Aan de hand van vier stellingen hebben we dit onderwerp besproken. Ik was in de eerste instantie enigszins verbaasd dat de organisatie, een samenwerkingsverband van vier christelijke studentenverenigingen en één van oorsprong katholieke (maar thans seculiere), hiervoor ook een atheïst had uitgenodigd. Bij nader inzien echter vond ik het erg leuk dat ze bereid waren om ook een goddeloze over hun heilige boek te laten spreken. Ik heb de uitnodiging dan ook van harte aangenomen, des te meer omdat de Bijbel mij erg fascineert.

Fitna, de veelbesproken film van Geert Wilders, voldeed aardig aan mijn verwachtingen, het was weinig anders dan Wilders uitspraken geïllustreerd met grotendeels welbekend beeldmateriaal. Er werd geen Koran verscheurd en zelfs de profeet werd niet afgebeeld, laat staan beledigd. De lijn die hij trekt van orthodoxe moslims en islamitische landen naar Nederland met haar grotendeels gematigde moslims is echter te kort door de bocht en ongenuanceerd. Dat neemt niet weg dat een belangrijk punt als een paal boven water staat: de Koran bevat verwerpelijke passages waarmee gruweldaden gerechtvaardigd worden. Door bewust een paar dagen te wachten met mijn reactie op Fitna, heb ik mijzelf de tijd gegund om wat meer reacties af te wachten.

Astro TV is een programma dat dagelijks wordt uitgezonden op NET5. Kijkers kunnen opbellen “met al hun levensvragen” die vervolgens beantwoord zullen worden door de vrolijke astromuts Sonia Pereira, een ‘medium’ dat contact heeft met ‘gene zijde’. Het antwoord krijgt u uiteraard niet voor niets, elk gesprek kost 1,30 euro. Ook bent u niet direct in de uitzending als u belt, zoals gesuggereerd wordt, maar moet u eerst door een toevalsronde waar u slecht een kans van 1 op 10 hebt om door te komen. Voor elke poging betaalt u weer die 1.30 euro. Misleiding dus, en nog dure ook.

Godslastering, of met een mooi woord blasfemie, blijft de gemoederen bezighouden. De gelovigen willen het strafrechtelijke verbod erop behouden, voor de rest had dit ouderwetse verbod al veel eerder afgeschaft mogen worden. Het betreffende artikel is 147 (en 147a) uit het Wetboek van Strafrecht, en gaat om precies te zijn over smalende godslastering. Het is ingevoerd door Jan Donner, de grootvader van onze huidige minster Piet Hein Donner. Ondanks dat dit artikel nog steeds onderdeel is van onze wet, wordt het nauwelijks gebruikt. De laatste die op grond ervan werd aangeklaagd (door een SGP’er) was Gerard van het Reve in het befaamde ezelsproces in de jaren ‘60. Hij was weliswaar godslasterlijk bezig geweest, maar niet smalend godlasterlijk en werd daarom vrijgesproken.

Het artikel "Het GULO-gen als bewijs voor evolutie" is hier als PDF-bestand te downloaden.

Geert Wilders heeft weer een nieuw hoogtepunt bereikt in zijn rabiate kruistocht tegen de islam: hij wil Artikel 1 van onze grondwet wijzigingen, en wel zo dat het legaal wordt om moslims te discrimineren. Zal dit er ooit doorkomen? Natuurlijk niet, daarvoor zijn er gelukkig nog genoeg mensen met gezond verstand en rechtvaardigheidsgevoel. Wat dit wel weer aantoont, is hoe belachelijk deze man zichzelf maakt.

Het heeft even geduurd, maar ik heb uiteindelijk het boek De taal van God van Francis Collins gelezen. Deze Nederlandse vertaling (uitgebracht door Ten Have) van het Engelstalige origineel The Language of God wordt ingeleid met een voorwoord van Cees Dekker, één van de Nederlandse verdedigers van Intelligent Design (al schijnt hij daar nu een beetje op terug te komen). Ironisch genoeg moet Collins niets hebben van Intelligent Design, zoals uit hoofdstuk 9 blijkt. Collins is een zeer eminente geneticus, vooral vermaard om zijn leiderschap bij het Menselijk Genoom Project. Het is dan ook niet verwonderlijk dat hij evolutie volledig onderschrijft. Tevens is hij een evangelische christen. Om te laten zien dat dit prima samengaat, schreef hij dit boek, waarvan de titel verwijst naar het DNA als taal die God gebruikt heeft bij het scheppen van levende wezens.

Bij de meeste mensen die de titel van dit boek zullen lezen, zal meteen de vraag rijzen: "Dat kan toch niet?". Voor Klaas Hendrikse (1947), dominee te Middelburg en Zierikzee, kan dat echter wel. Deze atheïstische dominee heeft aardig wat stof doen opwaaien in christelijk Nederland. Toch is hij zeker niet de enige. Uit een IKON-onderzoek uit 2006 bleek namelijk dat één op de zes (!) dominees niet meer gelooft in het bestaan van God. Hendrikse is wel de meest prominente dominee die zich expliciet atheïst noemt. Hoe dit kan en hoe hij dit doet, legt hij uit in zijn boek Geloven in een God die niet bestaat, net uitgekomen bij uitgeverij Nieuw Amsterdam.

Uit het dagblad De Pers van 6 november blijkt dat onze minister van Buitenlandse Zaken, Maxime Verhagen (CDA), het stevig opneemt voor de mensenrechten. Hij hekelt de manier waarop de islamitische wereld de Verenigde Naties gebruikt om met een beroep op vrijheid van godsdienst de belangen van de islam te behartigen. "Mensenrechten hebben immers betrekking op het individu en dat gaat ook op voor de vrijheid van godsdienst.", aldus Verhagen in De Pers.

Het artikel "Stof zijt gij en tot stof zult gij wederkeren" is hier als PDF-bestand te downloaden.

Wie zijn er online?

We hebben 19 gasten en geen leden online

Geef je mening

Welke positie over het bestaan van god(en) onderschrijft u?

Bekende atheïsten

Jaap van HeerdenJaap van Heerden, filosoof, hoogleraar psychologie aan de Universiteit Maastricht.

Citaat

Waarom zou ik bang zijn voor de tijd dat ik er niet meer ben? Ik ben toch ook niet bang voor de tijd dat ik er nog niet was?

~ Lucretius